Μελισσοκομία και Αλκυονίδες!

Πρώτος μήνας του χρόνου ο Γενάρης  είναι ο μήνας που βρίσκεται στην καρδιά του χειμώνα. Το  όνομα Γενάρης  το έχει δώσει ο λαός μας  επειδή τότε γεννούν τα γιδοπρόβατα.

Ο Γεναρης λέγεται ακόμη και Μεσοχείμωνας επειδή είναι ο μεσαίος από τους μήνες του χειμώνα και ο πιο τραχύς, όπως δηλώνει και η παροιμία «ως τα’ Αϊ-Γιαννιού, τρυγόνα, είναι η φούρια του χειμώνα».

 Άλλες ονομασίες: Γενολοήτης (επειδή αυτόν τον μήνα γεννοβολούν τα κοπάδια).  Όμως έχει και μια ιδιαιτερότητα, έχει τις αλκυονίδες ημέρες. Κατά παράδοση 14 ήμερες με ήπιο καιρό στην καρδιά του χειμώνα,

Σύμφωνα με τον μύθο η  Αλκυόνη και ο Κύηκας ζούσανε πολύ ευτυχισμένοι στην Τραχίδα, της οποίας ο Κύηκας ήταν βασιλιάς. Κάποιες φορές αποκαλούσαν ο ένας τον άλλον Δία και Ήρα. Αυτό εξόργισε το Δία, και ενώ ο Κύηκας ήταν στη θάλασσα (πηγαίνοντας να συμβουλευτεί ένα μαντείο, σύμφωνα με τη διήγηση του Οβίδιου), έριξε κεραυνό στο καράβι του.  Λίγο μετά ο Μορφέας μεταμορφωμένος ως Κύηκας εμφανίστηκε στην Αλκυόνη για να της διηγηθεί τη μοίρα του συζύγου της, και εκείνη ρίχτηκε στη θάλασσα από τη θλίψη της, όπου αντίκρισε το νεκρό σώμα του Κύηκα.   Από συμπόνια οι θεοί τους μεταμόρφωσαν στα πουλιά αλκυόνες.

H εμφάνιση των αλκυονίδων ημερών σήμερα αναφέρεται στο διάστημα 15 Δεκεμβρίου με 15 Φεβρουαρίου, διάστημα το οποίο περιέχει τη μυθολογική σύνδεση και των 14 ημερών γύρω από το ηλιοστάσιο το Δεκέμβριο, και το μύθο των Πλειάδων και την περίοδο επώασης των αβγών των αλκυόνων τον Ιανουάριο.

Όσο για τον ορισμό του φαινομένου από μετεωρολογικής πλευράς, εμφανίζονται στατιστικά κατά το παραπάνω διάστημα και ιδιαίτερα το δεύτερο μισό του Ιανουαρίου, άλλοτε λίγες και άλλοτε περισσότερες,  κάποιες ήμερες που  χαρακτηρίζονται από σχετική άπνοια, ηλιοφάνεια με έως 15 ή και 20 βαθμούς και μικρή νεφοκάλυψη.

Το φαινόμενο  οφείλεται στο ότι παρατηρείται η ίδια βαρομετρική πίεση λόγω της εξισορρόπησης των βαρομετρικών πιέσεων μεταξύ της Βόρειας Ευρώπης και της περιοχής της Ελλάδας και της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, που έχει ως αποτέλεσμα μια αντί-κυκλωνική κατάσταση με άπνοια και καλοκαιρία. Μπορεί να ειδωθεί ως φυσιολογικό φαινόμενο απλά λόγω της θέσης της Ελλάδας στα νοτιοανατολικά, που έχει ως αποτέλεσμα σε κάποιες μέρες του χειμώνα να παρατηρείται ηλιοφάνεια και καλοκαιρία.

Πρόσφατη έρευνα έδειξε ότι οι αλκυονίδες μέρες ήταν ένα σταθερό μετεωρολογικό φαινόμενο κατά τον 5ο και 4ο αιώνα προ Χριστού, κατά το διάστημα 15 Ιανουαρίου με 15 Φεβρουαρίου

Αυτές τις ημέρες λοιπόν του Ιανουαρίου, τις αλκυονίδες ημέρες, επιλέγουν και τα μελίσσια μας προκειμένου να ρίξουν τους πρώτους γόνους τους.

Οι παλιοί μελισσοκόμοι  γινονται πιο συγκεκριμένοι και αναφέρουν ότι με το νέο φεγγάρι του Ιανουαρίου  (φέτος 6 Ιανουαρίου) ξεκινά η βασίλισσα να γονεύει. Αναφέρονται βεβαίως  στην κεντρική και βόρεια Ελλάδα όπου  η μάνα σταμάτα την ωοτοκία της τον Δεκέμβριο και όταν η θερμοκρασία   βρεθεί σταθερά κάτω από τους 10 C.

Από εκείνο το θερμοκρασιακό επίπεδο και κάτω η συντήρηση της θερμοκρασίας της γονοφωλιας στην κατάλληλη  για την εκτροφή γόνου θερμοκρασία δηλαδή στο 35C είναι ασύμφορη και οι μέλισσες  δεν κάνουν τίποτα ασύμφορο. Άλλωστε  μέσω της οικονομίας  εξοικονομούν ενεργεία  δηλαδή αυτό που στην γλώσσα μας ονομάζουμε  μέλι.

Καθώς επίκειται η επανέναρξη της ωοτοκίας, η θεραπεία για την Βαρρόα τον Ιανουάριο πρέπει να τελειώνει καθώς, αν εμφανιστεί ο γόνος, θα αποτελέσει ασφαλές καταφύγιο για το παράσιτο και η θεραπεία θα είναι αδύνατη.

Φτελιά

Καθώς επίκειται η ανθοφορία της Φτελιάς που είναι η πρώτη του έτους,  και θα ακολουθήσει η αμυγδαλιά αρχές Φεβρουάριου, η ωοτοκία του Γενάρη  θα βασιστεί σε περυσινή γύρη και θα έχει το χαρακτηριστικό της οικονομίας. Αυτό πρακτικά σε εμάς φαίνεται ως λιγοστός γόνος. Μπορούμε να τονώσουμε ελαφρά την ωοτοκία με την τοποθέτηση γυρεοπιτας ώστε μέχρι την αμυγδαλιά  να έχει αυξηθεί ο γόνος. Θα πρέπει όμως να ληφθεί υπόψη ότι αν σφίξει το κρύο και το μελίσσι μαζευτεί, ο γόνος θα εγκαταλειφθεί, θα παγώσει και θα πεθάνει.

Και το μελίσσι -αν κρυώσει και υπάρξουν πολύ χαμηλές θερμοκρασίες- θα μαζευτεί σε μελισσόσφαιρα ανεξάρτητα από το αν υπάρχουν τροφές στο μελίσσι ή/και γόνος.

Άρα λοιπόν φροντίζουμε να έχουν τροφή συνεχώς τα μελίσσια σας,  και δεν βιαζόμαστε  να τα ταΐσουμε για να ρίξουν γόνους

πικραλίδα

Η φτελιά, ο κρόκος, οι πικραλίδες και αργότερα η αμυγδαλιά, που ανθίζει τον Φλεβάρη πυροδοτούν την ωοτοκία με ασφάλεια. Άλλωστε η μάνα γη ξέρει καλύτερα.

Ως προς τους χειρισμούς οι Αλκυονίδες είναι μια καλή ευκαιρία για να ελέγξουμε αν τα μελίσσια έχουν τροφές και να συμπληρώσουμε. Δεν ανακατώνουμε ούτε σηκώνουμε πλαίσια για κανέναν λόγο. Αν όλα έχουν πάει καλά το προηγούμενο διάστημα θα το παρατηρούμε στην δραστηριότητα της κυψέλης στην είσοδο. Στα  μελίσσια που θα δούμε κινητικότητα και να μπαίνει γύρη θα πρέπει να τα υπολογίζουμε ως παραγωγικά για την επερχόμενη περίοδο.

Προσοχή όμως οι αλκυονίδες  δεν σημαίνουν ότι τελείωσε ο Χειμώνας αλλά ότι θα επανέλθει!


Αρέσει σε %d bloggers: